Cambodja: Pleeggezin in eigen dorp
Op het platteland van Cambodja draagt de Stichting Spie-en zorg voor zo’n 2500 weeskinderen die in pleeggezinnen in het eigen dorp zijn ondergebracht. Het streven is broertjes en zusjes zoveel mogelijk samen op te vangen, bij voorkeur door familieleden of bevriende dorpelingen. Pleeggezinnen worden ondersteund met een maandelijks rantsoen rijst, melk of babyvoeding voor jonge kinderen, en uniformen en schoolspullen voor alle kinderen in een gezin (om jaloezie te voorkomen). Vrijwilligers begeleiden de kinderen en pleegouders.
Aidswezen
Hoewel het aantal nieuwe besmettingen de laatste jaren aan het dalen is, heeft HIV/Aids veel slachtoffers geëist in Cambodja. Naar schatting 130.000 kinderen hebben door aids hun ouders verloren. In een land, waar 30 procent van de ruim 13 miljoen inwoners beneden de armoedegrens leeft, geeft dat enorme problemen. Veel mensen leven van minder dan 1 dollar per dag en zijn niet in staat de zorg voor andermans kinderen erbij te nemen. Weeskinderen moeten vaak gaan bedelen, veel meisjes komen in de prostitutie terecht.
Er zijn weinig overheidsvoorzieningen voor weeskinderen in Cambodja. Er zijn wel veel weeshuizen, maar de meesten worden door hulporganisaties of particulieren gefinancierd.
Zorg voor zieke ouders
Op het platteland van de Cambodjaanse provincies Kompong Chang en Takeo biedt de lokale NGO (niet-gouvernementele organisatie) Spie-en hulp aan 2500 weeskinderen en aan 1400 aidspatiënten en hun kinderen.
Als een gezin in Cambodja wordt getroffen door aids, is het vaak de vader die het eerst wordt besmet en als eerste overlijdt. Als ook de moeder ziek wordt en sterft, is er niemand meer die voor de kinderen kan zorgen. Ruim 100 vrijwilligers van Spie-en bezoeken de aidspatiënten thuis en helpen hen en hun kinderen met voedsel, medicijnen en verpleegmiddelen. Ook bieden ze morele steun.
Pleegouders gezocht
In hun laatste levensfase maken moeders zich vaak grote zorgen over hun kinderen: Wat gebeurt er met hen als ik er niet meer ben? Spie-en neemt ook die zorg op zich door nog tijdens haar leven samen met de moeder te zoeken naar een geschikt pleeggezin voor haar kinderen. In veel gevallen zijn dat grootouders of andere familieleden, maar het kunnen ook bevriende dorpelingen zijn. Het streven is om broertjes en zusjes zoveel mogelijk samen in één gezin en bij voorkeur in het eigen dorp op te vangen.
Contract
Doordat pleeggezinnen steun en begeleiding krijgen van Spie-en bij de zorg voor de kinderen, kunnen ook arme families het zich veroorloven weeskinderen onderdak te bieden. Pleegouders tekenen een contract waarin ze beloven het kind liefde en zorg te bieden, het naar school te sturen, het niet te verkopen en het te behandelen als een eigen kind. Ook het dorpshoofd en de schoolleiding medeondertekenen het contract. De overheid speelt daarbij geen rol. Spie-en heeft wel contacten met lokale overheden en er komen regelmatig ambtenaren kijken, maar er zijn geen wettelijke verplichtingen omtrent regelingen voor pleegzorg of toezicht op pleegouders.
Voedsel en kleding
Pleeggezinnen worden ondersteund met een maandelijks rantsoen rijst, melk of babyvoeding voor jonge kinderen. Ook krijgen zowel de pleegkinderen als de eigen kinderen uit het gezin twee keer per jaar uniformen en één keer schoolspullen. Dat is niet alleen extra steun voor pleegouders, maar daarmee wordt ook jaloezie voorkomen. Kleine kinderen die nog niet naar school gaan, krijgen één keer per jaar nieuwe kleren.
De ondersteuning vanuit Spie-en stopt, zodra een kind niet meer naar school gaat. Dat gebeurt meestal rond het 15de jaar ; vaak doordat de school voor vervolgonderwijs te ver weg of te duur is, of omdat het kind thuis moet helpen of mee de kost moet verdienen. Weeskinderen die naar het voortgezet onderwijs gaan, maar verder dan 3 km van de school af wonen, krijgen een (tweedehands) fiets. Op die manier wordt onderwijsdeelname gestimuleerd.
Spie-en onderzoekt ook de mogelijkheden voor een beroepsopleiding, zodat het voor kinderen makkelijker wordt om werk te vinden.
Vrijwilligers
Bij de hulp van Spie-en spelen ruim 100 speciaal daarvoor getrainde vrijwilligers een cruciale rol. De vrijwilligers komen uit de dorpen waar Spie-en werkt en zijn er trots op iets voor hun eigen gemeenschap te kunnen doen. Het is een gewilde taak.
Elke vrijwilliger draagt zorg voor gemiddeld 15 weeskinderen, die ze eens per maand bezoeken en 10 aidspatiënten, bij wie ze wekelijks langs gaan. Verder onderhouden ze nauw contact met de pleegouders, het dorpshoofd, het schoolhoofd en de communeleider. Eén keer per jaar gaan de vrijwilligers een dagje uit met de weeskinderen die aan hun zorg zijn toevertrouwd, bijvoorbeeld naar de dierentuin of een bezienswaardigheid. Als er problemen zijn in het pleeggezin, kunnen kinderen daar gemakkelijker met ‘hun’ vrijwilliger over praten, zonder pleegouders of broertjes en zusjes erbij. Voor weeskinderen beneden de 10 jaar wordt een gezellige spelletjesdag georganiseerd.
Voordelen pleegzorg
Pleegzorg in eigen dorp heeft voordelen voor kinderen, zowel als pleegouders en grootouders:
* Het kind kan in de buurt van familie en vriendjes blijven wonen; het leert het normale gezins- en dorpsleven en het kan later voor de pleegouders zorgen.
* Grootouders worden niet van hun kleinkinderen gescheiden. Omdat ze voedsel en kleding meebrengen kunnen oude mensen, die voor een kleinkind zorgen, gemakkelijker gaan inwonen bij familie. Daardoor wordt veel eenzaamheid voorkomen.
Tenslotte is deze vorm van opvang veel goedkoper dan opvang in een weeshuis.
Kosten per kind
De kosten voor deze vorm van opvang van weeskinderen bedragen ongeveer € 100,- per jaar per kind. Daarin is inbegrepen: 10 kg rijst per maand per kind; 15 kg rijst per maand voor één pleegouder; melk of babyvoeding voor baby’s; twee keer per jaar schoolkleren voor alle schoolgaande kinderen in een gezin; een stel kleren per jaar voor de jongste kinderen; 10 schriften, pennen en potloden per jaar voor alle kinderen; fietsen voor een aantal schoolgaande kinderen en een keer per jaar een dagje uit.
De organisatie
De Cambodjaanse organisatie Spie-en (Cambodjaans voor De Brug) is de uitvoerende partner van de Stichting De Brug. Deze particuliere hulporganisatie werd in 1992 opgericht door de kinderarts Diny van Bruggen, die tot haar overlijden in 2007 directeur van de stichting was. De Stichting De Brug financiert de projecten in Cambodja met donaties van particulieren en bedrijven.
Naast het programma voor aidspatiënten en weeskinderen, voert Spie-en nog een groot aantal andere projecten voor dorpsontwikkeling uit op het platteland van Cambodja. Een aantal projecten wordt medegefinancierd door Impulsis, NCDO en Wilde Ganzen. Meer informatie over het project en over de organisatie is te vinden op de website van Stichting De Brug: www.stichtingdebrug.nl |
